Reforma WPR: Reforma w sektorze owoców i warzyw podniesie jego konkurencyjność, będzie lepiej chronić producentów w chwilach kryzysu, zwiększy konsumpcję, poprawi ochronę środowiska oraz uprości zasady.

 

Komisja Europejska przedłożyła dzisiaj projekt szeroko zakrojonej reformy wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw, aby sektor ten był zgodny z pozostałymi zreformowanymi sektorami wspólnej polityki rolnej. Wnioski mają poprawić konkurencyjność oraz rynkową orientację sektora owoców i warzyw, ograniczyć wahania przychodów wynikające z kryzysów, zwiększyć konsumpcję, lepiej chronić środowisko i – gdzie to możliwe – uprościć zasady oraz zmniejszyć obciążenia administracyjne. Reforma ma zachęcić większą liczbę producentów do przystąpienia do organizacji producenckich, wyposażyć te organizacje w szeroki wachlarz narzędzi do zarządzania kryzysami, włączyć sektor owoców i warzyw do systemu jednolitej płatności, wprowadzić wymóg minimalnych wydatków na środki ochrony środowiska, lepsze dofinansowanie przez UE produkcji ekologicznej i środków promocyjnych oraz znieść dopłaty wywozowe dla owoców i warzyw. Komisja ma nadzieję, że Rada i Parlament zatwierdzą reformę, która nie ma wpływu na budżet, do połowy 2007 r., umożliwiając w ten sposób jej wejście w życie w 2008 r.

„Sektor owoców i warzyw musi być zgodny z innymi naszymi reformami, które sprawią, że rolnictwo europejskie będzie konkurencyjne i prorynkowe,” mówi Mariann Fischer Boel, komisarz ds. rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich. „Niektóre programy pomocy w obecnym systemie nie są dostosowane do WPR z 2007 r. więc będzie trzeba je zastąpić bezpośrednimi płatnościami oddzielonymi od produkcji. Kluczem do sukcesu będzie zachęcenie producentów do lepszej współpracy poprzez wzmocnienie organizacji producenckich. Owoce i warzywa odgrywają zasadniczą rolę w poprawie sposobu żywienia się ludzi. Dlatego będę zachęcać do większej ich konsumpcji. Wreszcie bardzo ważne jest, aby rolnictwo jak najlepiej chroniło środowisko.”
 
Ogólne informacje na temat sektora owoców i warzyw
Produkcja owoców i warzyw stanowi 3,1 % budżetu wspólnotowego przeznaczonego na rolnictwo i 17 % całkowitej produkcji rolnej UE.

Na przestrzeni ostatnich 10 lat sektor był poddany ogromnej presji ze strony bardzo skoncentrowanych sieci sprzedaży detalicznej i dyskontowej, które odgrywają główną rolę w ustanawianiu cen, oraz ze strony produktów importowanych, które stopniowo zyskują coraz większy udział w rynku dzięki lepszej jakości i stosunkowo niskim cenom. Od czasu ostatniej reformy w 1996 r. organizacje producenckie oraz ich tzw. programy operacyjne stanowią kluczowy element koncentrowania podaży i skutecznie wspierają producentów starających się sprostać wymaganiom sektora sprzedaży detalicznej. Nadal jednak spory odsetek producentów w niektórych państwach członkowskich pozostaje poza tymi organizacjami.

Obecna wspólna organizacja rynku polega częściowo na obejmowaniu producentów pomocą na podstawie ilości produktów dostarczonych do przetworzenia, na bezpośredniej pomocy dla przetwórców oraz wsparciu producentów – poprzez organizacje producenckie – w niektórych przypadkach na podstawie gruntów. Te systemy, które nie są zgodne ze zreformowaną WPR, obejmują pomidory, owoce cytrusowe, gruszki, nektarynki, brzoskwinie, suszone figi, śliwki oraz rodzynki.

Wnioski w sprawie reformy
Organizacje producenckie: OP będą dysponować większą elastycznością a ich zasady zostaną uproszczone. Producenci będą mogli przystępować do różnych OP ze względu na dany produkt. Przewidziano też dodatkowe wsparcie (60 % zamiast 50 % współfinansowania ze strony Wspólnoty) w obszarach, w których produkcja wprowadzana na rynek przez OP stanowi mniej niż 20 % oraz w nowych państwach członkowskich – aby zachęcić do tworzenia OP. Wspierane będą również fuzje organizacji producenckich oraz ich stowarzyszenia. Dodatkowym wsparciem nadal będą objęte OP działające na zasadzie ponadnarodowej oraz międzybranżowej. Państwa członkowskie wraz z OP opracują programy operacyjne w oparciu o strategię krajową. Budżet na OP wynosi obecnie około 700 mln EUR.

Zarządzanie kryzysami: Będzie ono zorganizowane na poziomie organizacji producenckich (w 50 % finansowane z budżetu Wspólnoty). Narzędzia będą obejmować zbieranie zielonych owoców i warzyw bądź ich niezbieranie, promowanie i informowanie w chwilach kryzysowych, szkolenia, ubezpieczenie zbiorów oraz finansowanie kosztów administracyjnych zakładania funduszy wspólnego inwestowania. Wycofań mogą dokonywać OP przy 50 % współfinansowaniu. Wycofywanie w celu darmowej dystrybucji w szkołach, na letnich obozach młodzieżowych, w szpitalach, organizacjach charytatywnych, domach opieki i zakładach karnych będzie w 100 % pokrywane przez Wspólnotę do wysokości 5 % ilości produktów wprowadzonych na rynek przez daną organizacje producencką.

Włączenie sektora owoców i warzyw do systemu jednolitej płatności: Grunty, na których uprawia się owoce i warzywa będą uprawnione do otrzymywania dopłat w ramach systemu pomocy oddzielonej od produkcji, który ma zastosowanie w innych sektorach rolnictwa. Całe obecne wsparcie dla przetworów owocowych i warzywnych zostanie oddzielone od produkcji, a krajowe limity systemu jednolitej płatności zostaną podniesione. Państwa członkowskie będą mogły ustalić ilości referencyjne i dokonać wyboru rolników kwalifikujących się do nowych płatności w oparciu o okres reprezentatywny. Całkowita kwota przeniesiona do systemu jednolitej płatności wynosi około 800 mln EUR.
 
Środki ochrony środowiska: Włączenie sektora owoców i warzyw do systemu jednolitej płatności oznacza, że dla rolników otrzymujących dopłaty bezpośrednie obowiązkiem stanie się przestrzeganie zasady współzależności. Ponadto w ramach każdego programu operacyjnego należy przeznaczyć co najmniej 20 % wydatków na środki ochrony środowiska. Wspólnota będzie współfinansować do poziomu 60 % produkcję ekologiczną w ramach każdego programu operacyjnego.

Promocja: Światowa organizacja zdrowia zaleca spożycie 400 g owoców i warzyw dziennie. Obecnie jedynie Grecja i Włochy osiągnęły taki poziom. OP będą mogły uwzględniać promowanie konsumpcji owoców i warzyw w swoich programach operacyjnych. Współfinansowanie ze strony Wspólnoty zostanie zwiększone do 60 %, jeżeli promocja skierowana będzie do dzieci w wieku szkolnym i nastolatków. Produkty wycofane z rynku mogą być za darmo rozdawane organizacjom charytatywnym, szkołom i letnim obozom młodzieżowym.

Handel z krajami trzecimi: Biorąc pod uwagę, że rozmowy na temat światowego handlu nadal trwają, wniosek nie porusza kwestii obecnych ram prawnych handlu zewnętrznego. Proponuje się jednak zniesienie refundacji wywozowych.

Uproszczenie: Zniesienie pomocy dla przetwórstwa znacząco przyczyni się do uproszczenia, podobnie jak nowe zasady OP oraz zniesienie refundacji wywozowych. Dalszym uproszczeniem będzie harmonizacja podstawowych przepisów związanych z normami handlowymi dotyczącymi wszystkich produktów rolnych, włącznie z owocami i warzywami.
http://ec.europa.eu/agriculture/capreform/fruitveg/index_en.htm

Źródło: europa.eu